Shigeru Miyamoto, twórca takich serii jak Super Mario, The Legend of Zelda i Donkey Kong, został uhonorowany Orderem Kultury, najwyższym cywilnym odznaczeniem przyznawanym w Japonii; insygnia odbierze 3 listopada z rąk cesarza Naruhito podczas ceremonii w Pałacu Cesarskim.

Ikona, która zmieniła branżę gier wideo

Kariera Miyamoto w Nintendo trwa od 1977 roku i obfituje w tytuły, które nie tylko sprzedały się w dziesiątkach milionów egzemplarzy, lecz także wyznaczały nowe standardy projektowania. Donkey Kong spopularyzował fabularną platformówkę w salonach arcade, Super Mario Bros. stało się kamieniem milowym domowej rozgrywki, natomiast The Legend of Zelda zaprezentowała niespotykaną wcześniej swobodę eksploracji. Późniejsze projekty, w tym Wii Sports i Wii Fit, otworzyły medium na odbiorców spoza tradycyjnego kręgu graczy, potwierdzając rolę projektanta jako jednego z najważniejszych architektów rozrywki interaktywnej.

Order Kultury – japoński laur najwyższej rangi

Order Kultury (Bunka-Kunshō) ustanowiono w 1937 r. z inicjatywy cesarza Shōwy. Odznaczenie trafia co roku, w Dniu Kultury, do osób, które wniosły wybitny wkład w rozwój sztuki, nauki i techniki. Laureaci – w przeszłości m.in. reżyser Akira Kurosawa, animator Hayao Miyazaki czy literat Kenzaburō Ōe – otrzymują fioletową wstęgę i medal wręczane przez urzędującego monarchę. Wyróżnienie nie wiąże się z gratyfikacją finansową, ale zapewnia przyznanym status honorowego gościa państwa, a przede wszystkim stanowi jedno z najbardziej prestiżowych świadectw uznania w Japonii.

Historyczny moment dla medium interaktywnego

Dotychczas w gronie odznaczonych znalazły się autorytety z kina, literatury, muzyki czy inżynierii, lecz nigdy twórca gier wideo. Uhonorowanie Miyamoto sygnalizuje przełomowe docenienie interaktywnej rozrywki jako równoprawnej dziedziny kultury narodowej. Decyzja kapituły odzwierciedla rosnące znaczenie gier zarówno pod względem gospodarczym – japoński rynek w 2023 r. przekroczył 2,2 biliona jenów – jak i artystycznym, o czym świadczą liczne wystawy muzealne czy kursy akademickie poświęcone projektowaniu gier.

Głos laureata

„Przyjmuję to odznaczenie z głęboką wdzięcznością, ale myślę o nim jako o nagrodzie dla całych zespołów, z którymi miałem szczęście pracować – powiedział projektant w rozmowie z japońskimi mediami. – Gdy w latach siedemdziesiątych zaczynałem tworzyć gry, mało kto traktował je na równi z filmem czy literaturą. Fakt, że dziś docenia je sam cesarz, pokazuje, jak daleko doszło nasze medium i jak wielu ludzi włożyło serce w jego rozwój”.

Poprzednie wyróżnienia i międzynarodowe uznanie

Choć Order Kultury stanowi najważniejsze odznaczenie państwowe, Miyamoto wcześniej odbierał już wysokie laury. W 2010 r. japońskie Ministerstwo Edukacji, Kultury, Sportu, Nauki i Technologii przyznało mu nagrodę za wyjątkowy wkład w rozwój mediów, a w 2019 r. otrzymał tytuł Osoby Zasłużonej dla Kultury. Na arenie międzynarodowej doczekał się m.in. statuetki BAFTA Fellowship oraz hiszpańskiej Nagrody Księżnej Asturii w dziedzinie komunikacji i humanistyki, co potwierdza jego globalny wpływ na kształt współczesnej popkultury.