Prince of Persia i fatalny schematyzm twórców gier

Prince of Persia: Zapomniane Piaski to najnowsza odsłona serii o księciu, który skacze, ratuje i nawet w przerwie ucałuje, piękną pannę oczywiście. Tym razem to jednak nie księżniczka jest obiektem starań naszego akrobaty, ale jego brat. Króciutkie wrażenia z PCtowej wersji gry znajdziecie na końcu tekstu, ale zanim do niego dojdziecie, muszę napiętnować grę za kilka rzeczy.

Dwie z nich wiążą się z rozwiązaniami stosowanymi przy projektowaniu rozgrywki. Te rozwiązania weszły już niejako do kanonu "skaczących" gier, więc naturalnym było, że znajdą się w najnowszym PoPie. Szkoda tylko, że twórcy w czerpaniu ze schematów trochę przedobrzyli...

Kamera wszystko Ci powie

Długie lata najwięksi mędrcy wśród twórców głowili się, jak rozwiązać zagadkę Nooba. Noob był straszliwym potworem - jego jaskinia skrywała nieopisane bogactwa, ale Noob nie chciał wydać ich nikomu, kto nie zaproponował mu gry, którą by przeszedł bez problemu. Postawił wszakże jeden warunek, który brzmiał jak zagadka:

Zróbcie grę, którą przechodzić będzie się łatwo, ale która nie będzie mi bezczelnie pomagała, robiąc ze mnie idiotę.

Tym samym Ci wszyscy śmiałkowie, którzy proponowali np. komunikaty "O LOL, aleś ty głupi! Przecież to tak trzeba zrobić" po n-tej nieudanej próbie Nooba, polegli. W końcu jednak znaleźli się twórcy, którzy wpadli na rozwiązanie i zdobyli skarby potwora. Było ono tak proste, że aż genialne - poprzez ruch kamerą gra subtelnie podpowiadała, na które elementy planszy gracz powinien zwrócić baczną uwagę, aby ją przejść.

Rozwiązanie świetne w swej prostocie i zapewne wiele tytułów dzięki niemu przeszedłem, nie tracąc jednocześnie wiary w swoje umiejętności. Niestety, jak pokazuje najnowszy PoP, także i taką subtelność może szlag trafić.

Widzicie bowiem, w najnowszym Księciu jak wejdziesz do komnaty, kamera od razu zaczyna skakać po jej poszczególnych elementach. Niewiele tutaj pozostało z dawnej subtelności - masz jak na tacy podane nie tylko to, z jakich fragmentów planszy powinieneś skorzystać, aby ją przejść, ale nawet w jakiej kolejności to uczynić. Dosadniej pisząc - gra gra się sama, a ty zaczynasz mieć wątpliwości, po co siedzisz za klawiaturą.

Kiedy nową umiejętność nabędziesz, tylko z niej korzystać będziesz

Inną zagadką, która stale dręczyła umysły wielkich, była kwestia, jak sprawić, aby rozgrywka się nie nudziła. Niektórzy stawiali na minimalizm, wierząc, że im prościej będzie się grało, tym lepiej. Polegli. Inni poszli w maksymalizm - wsadzali jak najwięcej elementów do gry, licząc, że gracze, jak się już połapią, docenią wysiłek twórców. Nie połapali się i nie docenili. Istniała jednak trzecia droga...

Tą trzecią drogą było wprowadzanie kolejnych elementów rozgrywki w miarę postępów gry. Efekty przeszły najśmielsze oczekiwania - rozgrywka już nie nudziła, bo była różnorodna, a gracze nie gubili się w dobrodziejstwie nowych opcji. Wszystko pięknie, tylko że w takim rozwiązaniu jest jedna pułapka... I Książę w nią wpadł.

Tą pułapką jest duży wpływ nowo nabytych umiejętności na konstrukcję plansz. Zazwyczaj nabywając umiejętności, gra natychmiast daje ci sposobność skorzystania z nich. Docelowo powinno to uczyć graczy, jak korzystać z nowych opcji, ale jak się z tym przesadzi, efekty są karykaturalne - nagle okazuje się, że cały świat kręci się wokół tego, co twoja postać potrafi. I tak jest w najnowszym PoPie.

Przykłady? Choćby woda. Podczas gry książę nabywa umiejętność władania nią, zatrzymywania jej biegu, aby móc skorzystać z wodnych kolumn lub wodospadów do poruszania się. Nie powiem, fajne rozwiązanie, ale nie przypominam sobie, abym do czasu nauczenia się tego, natknął się w grze choćby na kroplę wody. Chwilę później - życiodajny płyn tryska z każdej szczeliny w pałacu. Cud czy przypadek?

Inny przykład - z czasem uczymy się, jak w locie "dosięgać" przeciwników. Dzięki temu książę, o ile znajdziemy jakiegoś złego, którego można by się uczepić, pokonuje o wiele większe odległości niż przy pomocy zwykłego skoku. Szkoda tylko, że przedtem tego nie potrzebował, a jak tylko się nauczył, to nagle wszystkie przepaście są zbyt wielkie, aby przejść je bez tej sztuczki...

Zdaję sobie sprawę, że tworząc liniową grę, twórcy mają o wiele mniejsze pole do manewru podczas konstruowania poziomów niż w tzw. "sandboksach", w których można już na samym początku wpakować lokacje niedostępne bez nabycia odpowiednich umiejętności, niemniej twórcy mogliby wykazać się większą finezją w maskowaniu takich rzeczy.

Zmienimy Cię tak, że własna matka Cię nie pozna.

Ten punkt nawykiem nie jest. O co więc chodzi? O kształtowanie marki. Prince of Persia nigdy nie był serią, która cechowałaby się ciągłością. Współczesne gry, poza skakaniem i częstym ratowaniem księżniczek, niewiele mają wspólnego z pierwszymi odsłonami serii. Ba, niewiele mają wspólnego ze sobą nawzajem - poszczególne odsłony najbardziej spójnej trylogii znacznie różniły się od siebie stylem. Takie Piaski Czasu były wręcz bajkową grą, podczas gdy Duszy Wojownika znacznie bliżej było do określeń "mroczna" i "krwawa".

Taki stan rzeczy nie jest niczym złym - GTA spójnością też nie zachwyca, a i tak jest to świetna seria gier. Niemniej przy Zapomnianych Piaskach zirytowało mnie jedno - niby tak wiele czerpie ta odsłona od Piasków Czasu, a jednocześnie wystrzega się ona powiązań z nimi. Nie ma fabularnych odniesień, ale przede wszystkim... bohater ma inny wygląd.

I szczerze powiedziawszy zaczynam się gubić, gdzie w tym ma być logika. Co odsłona, to książę Persji jest inny, mniej lub bardziej męski, mniej lub bardziej twardy i dzielny. W najnowszej odsłonie, w połączeniu z odkrywczymi uwagami wypowiadanymi przez bohatera podczas gry, dominuje profil "naiwnego chłopca". W następnej będziemy mieli zapewne "twardego sukinsyna", ale zanim do tego dojdzie, parę lat minie. I nadal nie będę rozumiał, dlaczego jedną z rzeczy wspólnych dla całej serii, oprócz ustawicznego skakania, nie może być jeden książę, o takim samym wyglądzie i głosie, przynajmniej w tych odsłonach, które wydają się być stylistycznie zbieżne.

A tak poza tym, fajna gra

Żeby jednak nie było, krytykuję Zapomniane Piaski, bo widać w tej grze jak na dłoni parę rzeczy, które mnie irytują, ale to nadal jest fajna gra. Czy te irytujące rzeczy pojawiły się jedynie w nowej produkcji Ubisoftu? Zapewne nie, zapewne już wcześniej były gry, których twórcy wykazali niezdrowe przywiązanie do schematów. Niemniej dopiero przy PoPie zwróciłem na to baczniejszą uwagę.

A Poly uważa, że nowy PoP jest staromodny.

Mimo to, jeśli ktoś jest spragniony rozrywki, jaką oferuje Prince of Persia, to warto się nową odsłoną zainteresować. Wątpię jednak, aby była ona wspominana po latach. Wątpię nie tylko z powodu powyżej wspomnianych rzeczy, ale także dlatego, że jest to odsłona dość klasyczna, bardziej nastawiona na bezpieczny zarobek niż zrewolucjonizowanie serii. Pograć więc jest miło, ale na dobrą sprawę będzie ona tylko "jednym z PoPów".

Paweł Płaza